ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ အနာဂတ္နဲ႔ ႂကြယ္ဝမွုကို ယုံၾကည္တယ္

ခ်က္သမၼတနိုင္ငံ နိုင္ငံျခားေရးဝန္ႀကီးဌာန ဒုတိယဝန္ႀကီး မာတင္တလာပါသည္ မၾကာေသးမီကက ျမန္မာနိုင္ငံသို႔ လာေရာက္လည္ပတ္ခဲ့သည္။ သူ၏ ခရီးစဥ္ရလဒ္မ်ားႏွင့္ ခ်က္-ျမန္မာဆက္ဆံေရး တို႔ႏွင့္ ပတ္သက္ၿပီး ဧရာဝတီသတင္းဌာန လက္ေထာက္ အယ္ဒီတာ ၿငိမ္းၿငိမ္းက ေတြ႕ဆုံေမးျမန္းထားသည္ကို ေကာက္ႏွုတ္ ေဖာ္ျပပါသည္။ 

ေမး။ မတ္လ ပထမပတ္အတြင္း ျမန္မာနိုင္ငံခရီးစဥ္မွာ နားလည္မွုစာခၽြန္လႊာတခု လက္မွတ္ေရးထိုး ခဲ့တယ္လို႔ သိရပါတယ္။ ဘာ နားလည္မွု စာခၽြန္လႊာလဲဆိုတာ သိပါရေစ။ 

ေၿဖ ။ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံနဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံအၾကား တရားဝင္ဆက္ဆံေရးနဲ႔ ပတ္သက္တဲ့ နားလည္မွု စာခၽြန္လႊာ ျဖစ္ပါတယ္။ ဒါဟာ ခ်က္နိုင္ငံနဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံအၾကား အဆင့္တိုင္းမွာ မၾကာခဏ ဆက္သြယ္နိုင္မယ့္ ကိရိယာ တခုလည္းျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ႏွစ္နိုင္ငံအၾကား ခိုင္မာအေရးပါတဲ့ ဆက္ဆံေရးရဲ့ သာဓကလည္းျဖစ္ၿပီး အနာဂတ္မွာ ဘယ္နယ္ပယ္၊ ဘယ္က႑ေတြမွာ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မယ္ဆိုတာကို ေဖၚျပထားပါတယ္။ 

ဒါဟာ အနာဂတ္ဆက္ဆံေရးအတြက္ လမ္းညႊန္၊ က်ေနာ္တို႔ ေဆာင္ရြက္လိုတဲ့ အစီအစဥ္ေတြ လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ႏွစ္နိုင္ငံအၾကားဆက္ဆံေရးဟာ အရမ္းကို ခိုင္မာလို႔ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံဟာ ျမန္မာနိုင္ငံအတြက္ ဥေရာပမွာ ဥေရာပသမဂၢ မိသားစုမွာ အေရးပါတဲ့ မဟာမိတ္ျဖစ္သင့္တယ္ဆိုတာ ထင္ရွားပါတယ္။ 

ေမး ။ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံဟာ ျမန္မာ့ဒီမိုကေရစီလွုပ္ရွားမွုကို အျမဲေထာက္ခံတဲ့နိုင္ငံ ျဖစ္တယ္။ လူသားခ်င္းစာနာမွုဆိုင္ရာအကူအညီနဲ႔ အျခားက႑ေတြကိုယ္လည္း လက္ရွိ ေထာက္ပံေနဆဲ လည္း ျဖစ္တယ္။ ျမန္မာနဲ႔ ခ်က္နိုင္ငံအၾကား အနာဂတ္ဆက္ဆံေရးကေရာ ဘယ္လိုရွိနိုင္ပါလဲ။ 

ေၿဖ ။ လူ႔အခြင့္အေရးဟာ ခ်က္နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒရဲ့ အေရးပါတဲ့အေျခခံတခုျဖစ္ပါတယ္။ အရင္က အတိုက္အခံေတြကို အမ်ားႀကီး ေထာက္ခဲ့တယ္။ က်ေနာ္တို႔နိုင္ငံဟာလည္း ျမန္မာနဲ႔အလားတူ အေတြ႕အၾကဳံေတြရွိခဲ့လို႔ ဒီနိုင္ငံ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေစဖို႔၊ စီးပြားေရးေကာင္းဖို႔ ႀကိဳတင္ျပင္ဆင္မွုေတြ လုပ္ဖို႔ ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္တဲ့ စီးပြားေရးကေန လြတ္လပ္တဲ့ေဈးကြက္နဲ႔ ဒီမိုကေရစီ အတြက္ ေဆာင္ရြက္ရာမွာ ဘယ္ေလာက္ခက္ခဲတယ္ဆိုတာကို က်ေနာ္တို႔က တျခားနိုင္ငံေတြထက္စာရင္ သိပါတယ္။ ဒီလိုအေျပာင္းအလဲအတြက္ စိတ္ရွည္မွုနဲ႔ ဦးတည္ရာလမ္းေၾကာင္းေျပာင္းလဲရျခင္းေတြ လိုအပ္ပါတယ္။ 

ျပည္သူေတြက အေျပာင္းအလဲ ျမန္ျမန္ဆန္ဆန္ျဖစ္ဖို႔ ေတာင္းဆိုေနၿပီး ဒီလိုေျပာင္းလဲဖို႔ကလည္း ဘယ္ေလာက္အထိ ခက္ခဲတယ္ဆိုတာ က်ေနာ္တို႔ နားလည္သေဘာေပါက္ပါတယ္။ ဒါေၾကာင့္ က်ေနာ္တို႔ရဲ့ အေျပာင္းအလဲဆိုင္ရာ အေတြ႕အၾကဳံေတြကို မၽွေဝနိုင္တယ္။ ၿပီးေတာ့ ျမန္မာနိုင္ငံ တိုးတက္ဖို႔၊ ဖြံၿဖိဳးေရးအတြက္ ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္ဖို႔ နဲ႔ လူသားခ်င္းစာနာမွု အေထာက္အကူ ေပးတာေတြကို က်ေနာ္တို႔ တကယ္ပဲ ကူညီခ်င္တယ္။ 

ျမန္မာအရာရွိေတြနဲ႔ေတြ႕တုန္းက က်ေနာ္တို႔ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံက ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံမွုေတြအေၾကာင္း ေဆြးေႏြးျဖစ္တယ္။ ခ်က္နိုင္ငံက နည္းပညာေတြကို ေဆာင္ယူလာဖို႔ က်ေနာ္တို႔ဒီထက္မက လုပ္ေဆာင္လို႔ရတယ္။ ဥပမာ စိုက္ပ်ိဳးေရး၊ ျပဳျပင္ထုတ္လုပ္ေရး၊ ကုန္ထုတ္လုပ္ေရးနဲ႔ စီးပြားေရး ယွဥ္ၿပိဳင္နိုင္စြမ္း အဆင့္ျမႇင့္တင္ေရးေတြမွာ ခ်က္ နည္းပညာေတြကို အသုံးျပဳလို႔ရတယ္။ 

ေမး ။ လြန္ခဲ့တဲ့ ၂ ႏွစ္အတြင္း ရခိုင္ျပည္နယ္အေရး၊ ၿငိမ္းခ်မ္းေရး ျဖစ္စဥ္ေတြေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံ ေဝဖန္ခံေနရေတာ့ ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံမွု ရွာေဖြေရးမွာ စိန္ေခၚမွုေတြ ၾကဳံရတယ္။ ဆိုေတာ့ ျမန္မာမွာ ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံဖို႔ တျခားသူေတြကို ဘာေတြ အႀကံျပဳခ်င္ပါလဲ။ 

ေျဖ။ က်ေနာ္က က်ေနာ္တို႔ရဲ့အေတြ႕အၾကဳံကို မၽွေဝေနတယ္။ ပထမဆုံး အေနနဲ႔ေျပာရရင္ ေငြရင္းမရွိဘဲ စီးပြားေရးကို ေျပာင္းလဲလို႔မရဘူး။ ျပည္တြင္းရင္းျမစ္ေတြက ေငြရင္းမရွိရင္ နိုင္ငံျခားရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံ သူေတြကို ဖြင့္ေပးရမယ္။ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံဆိုရင္ နိုင္ငံျခား ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံမွုမွာ တနိုင္ငံတည္း ဒါမွမဟုတ္ နိုင္ငံအုပ္စုတခုနဲ႔ပဲမလုပ္ဘဲ နိုင္ငံအမ်ားအျပားနဲ႔ ျဖန႔္ခြဲေဆာင္ရြက္တယ္။ 

က်ေနာ္တို႔နိုင္ငံမွာဆိုရင္ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးအစမွာ ဂ်ာမဏီတို႔၊ နယ္သာလန္တို႔လို နိုင္ငံေတြက ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံမွုေတြ အႀကီးအက်ယ္ ဝင္လာတာရွိတယ္။ ဂ်ပန္နိုင္ငံလည္း အရမ္းကို အေရးႀကီးတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံသူပဲ။ က်ေနာ္တို႔ရဲ့ ဗ်ဴဟာသည္ စီးပြားေရးထဲကို ေငြရင္း စီးဝင္မွု ထိန္းသိမ္းတာ၊ လြတ္လပ္စြာ လုပ္ကိုင္ခြင့္ေပးတာ၊ ဆက္ဆံေရးကို အမ်ိဳးမ်ိဳးထားရွိတာေတြ ပါဝင္တယ္။ 

ဒုတိယ အေရးႀကီးတဲ့အခ်က္က စီပြားေရးလုပ္ငန္းေတြအတြက္ အဆင္ေျပမယ့္ ပတ္ဝန္းက်င္ကို ဖန္တီးေပးဖို႔လိုတယ္။ အေသးစား၊ အလတ္စား စီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြကို ကူညီဖို႔၊ လုပ္ငန္းသစ္ေတြ စတင္နိုင္ေအာင္ကူညီနိုင္တဲ့ ဘ႑ာေရးအဖြဲ႕အစည္းေတြ ရွိဖို႔လည္း လိုတယ္။ ဒီလိုလုပ္တာဟာ အလုပ္အကိုင္အတြက္ အလြန္ အေရးႀကီးတယ္။ ဒါ့အျပင္ ကိုယ့္နိုင္ငံထဲကို ဝင္လာတဲ့ ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံသူေတြအတြက္ ခ်က္ျခင္းပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မယ့္ ကုမၸဏီေတြကို ခြင့္ျပဳတယ္။ ဒါေတြက ျမန္မာနိုင္ငံက စီးပြားေရး အသိုင္းအဝန္းက လူေတြကို က်ေနာ္မၽွေဝတာ ျဖစ္ပါတယ္။။ 

ေမး ။ ျမန္မာနိုင္ငံမွာ ခ်က္နိုင္ငံက ဘာစီးပြားေရးလုပ္ငန္းေတြ လုပ္ကိုင္ေနလဲ။ ဒါ့အျပင္ အေထာက္အပံ့ေတြ ဆက္ေပးဖို႔ေရာ ဘယ္ေလာက္ ေသခ်ာလဲ။ 

ေၿဖ ။ က်ေနာ္ေျပာတာ ခင္ဗ်ားအံ့ၾသေကာင္း အံ့ၾသသြားမယ္။ ဒါေပမယ့္ ခ်က္နိုင္ငံက ကုန္ပစၥည္း တင္ပို႔ နိုင္တာထက္ ျမန္မာနိုင္ငံက ခ်က္သမၼတနိုင္ငံကို တင္ပို႔တာ ပိုမ်ားတယ္။ ဒါကို လူအေတာ္မ်ားမ်ားက သိၾကမယ္လို႔ က်ေနာ္မထင္ဘူး။ ဒါေၾကာင့္ ခ်က္နိုင္ငံနဲ႔ ကုန္သြယ္မွုမွာ ျမန္မာက ပိုေငြေတြရေနတယ္။ ခ်က္နိုင္ငံရဲ့ စာရင္းအင္းေတြအရ ျမန္မာရဲ့ ခ်က္နိုင္ငံကို တင္ပို႔ကုန္က တႏွစ္ကို ေဒၚလာ သန္း ၈၀ ေလာက္ ရွိေနတယ္။ ဒါဟာ နည္းတဲ့ ပမာဏေတာ့ မဟုတ္ဘူး။ ပို႔ကုန္ေတြထဲ အထည္အလိပ္ေတြ၊ စားေသာက္ကုန္ေတြ နဲ႔ ကုန္ၾကမ္းပစၥည္းတခ်ိဳ႕ ပါတယ္။ ေဆးဝါးလုပ္ငန္းနဲ႔ အင္ဂ်င္နီယာက႑ေတြမွာလည္း ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မွု ေကာင္းေကာင္းရွိတယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ အနာဂတ္မွာ ကုန္စည္ေတြ တန္ဖိုးျမႇင့္ေပးဖို႔ ဆက္ဆံေရးအဆင့္ျမႇင့္တင္ဖို႔ အေျခခံေတြ ရွိတယ္လို႔က်ေနာ္ထင္တယ္။ 

ဒီေပၚမွာ အေျခခံၿပီးေတာ့ ျမန္မာကုမၸဏီေတြအတြက္ ဥေရာပေဈးကြက္မွာရေနတဲ့ အထူးကုန္သြယ္ခြင့္ အခြင့္အေရးကို ဆက္ထိန္းထားဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ ဥေရာပေဈးကြက္ကို လက္နက္မွလြဲ၍ အျခားပို႔ကုန္မ်ားအား အေကာက္ခြန္မဲ့ တင္ပို႔ခြင့္ရတဲ့ သေဘာတူစာခ်ဳပ္ဟာ ျမန္မာကုမၸဏီေတြအတြက္ အေရးပါတဲ့ တြန္းအားျဖစ္သည္။ ဒီအားသာခ်က္ကို အနာဂတ္မွာလည္း ဆက္ထိန္းထားနိုင္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္လို႔ ထင္တယ္။ ဒီအခ်ိန္အတြင္းမွာ စီးပြားေရးကို တည္ၿငိမ္ေအာင္လုပ္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ ဒါမွသာ အနာဂတ္မွာ ေတာင့္တင္းခိုင္မာတဲ့ ဖြံ့ၿဖိဳးတိုးတက္မွု ရွိလာမယ္။ 

ေမး ။ အရင္ ခ်က္သမၼတေဟာင္း ဗားကလက္ဟာဗယ္ဟာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္နဲ႔ ရင္းႏွီးသူလည္းျဖစ္ ေထာက္ခံသူလည္းျဖစ္လို႔ သူ႔ကို ျမန္မာျပည္သူေတြက အကၽြမ္းတဝင္ရွိၾကတယ္။ က်မတို႔ ႏွစ္နိုင္ငံမွာ ဘာေတြ တူညီမွုရွိလဲ။ သူ တာဝန္ယူစဥ္ကာလအတြင္းက ခ်က္ရဲ့ အေတြ႕အၾကဳံနဲ႔ အခုျမန္မာနိုင္ငံမွာ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ တာဝန္ယူေနစဥ္ကာလအတြင္း အေတြ႕အၾကဳံအေပၚ ဘယ္လိုျမင္မိလဲ။ 

ေၿဖ ။ ဗားကလက္ဟာဗယ္ က အေမြအႏွစ္ပဲ။ အခု ခ်က္နိုင္ငံနဲ႔ နိုင္ငံေရးမွာ သတိတရ ရွိရတဲ့ အေမြအႏွစ္ပုဂၢိဳလ္ျဖစ္တယ္။ သူဟာ အတိုက္အခံကေန သမၼတျဖစ္လာတဲ့သူ။ ဒါေၾကာင့္ နိုင္ငံေတာ္ အတိုင္ပင္ခံပုဂၢိဳလ္ရဲ့ ျဖတ္သန္းမွုနဲ႔ ႏွိုင္းယွဥ္ရင္ တအားကို နီးစပ္တယ္။ သူတို႔ေတြဟာ မိတ္ေဆြႀကီးေတြျဖစ္ၿပီး တေယာက္ကို တေယာက္လည္း နားလည္ၾကတယ္။ 

ဗားကလက္ဟာဗယ္ သမၼတ စျဖစ္ေတာ့ တႏွစ္အတြင္း စတင္ေဝဖန္ခံရတာပဲ။ 

စီးပြားေရးက အရမ္းျမန္ျမန္တိုးတက္မယ္လို႔ က်ေနာ္တို႔ ခ်က္ျပည္သူအမ်ားက သူ႔လက္ထက္မွာ ေမၽွာ္လင့္ခဲ့ၾကတယ္။ အလုပ္လက္မဲ့ မရွိေတာ့ဘဲ အရာရာအဆင္ေျပၿပီး အိမ္နီးခ်င္းခ်မ္းသာတဲ့ နိုင္ငံေတြလို ခ်က္ျခင္းျဖစ္သြားမယ္လို႔ ထင္ခဲ့ၾကတာ။ 

စီးပြားေရးကို အသြင္ကူးေျပာင္းရာမွာ အခ်ိန္လိုတဲ့အတြက္ ဒါေတြဟာ ခ်က္ခ်င္း မျဖစ္နိုင္ဘူး။ ဥေရာပသမဂၢ အဖြဲ႕ဝင္ နိုင္ငံေတြရဲ့ အဆင့္ကို ေရာက္ဖို႔ ႏွစ္ ၅၀ လိုခဲ့တယ္။ စိတ္ရွည္ဖို႔နဲ႔ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးလမ္းေၾကာင္းကို ထိန္းထားနိုင္ဖို႔လည္း လိုတယ္။ 

လူေတြ ဒါကို လက္ခံေအာင္လုပ္ဖို႔ဆိုတာ တခါတခါ မလြယ္ဘူး။ ၿပီးေတာ့ အမွားေတြကိုလည္း ေရွာင္ရွားရမယ္။ တခ်ိဳ႕ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြမွာ က်ေနာ္တို႔လည္း အမွားေတြလုပ္ခဲ့တယ္။ ဒီလိုသင္ခန္းစာေတြရွိတဲ့ က်ေနာ္တို႔ဆီက အႀကံဥဏ္ရယူဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ ဒီလိုအေရးႀကီးတဲ့ ျပည္သူႏွစ္ရပ္ၾကား ပူးေပါင္းေဆာင္ရြက္မွုနဲ႔ ဆက္ဆံေရးအေပၚ အေျခခံတာေတြေၾကာင့္ ဥေရာပနဲ႔ ဥေရာပသမဂၢမွာ ခ်က္နိုင္ငံက ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့မိတ္ဖက္ပါ။ 

က်ေနာ္တို႔ ဝန္ႀကီးခ်ဳပ္က နိုင္ငံေတာ္အတိုင္ပင္ခံ ေဒၚေအာင္ဆန္းစုၾကည္ကို ခ်က္သမၼတနိုင္ငံကို လာလည္ဖို႔ ဖိတ္တာကို က်ေနာ္ရဲ့ ျမန္မာျပည္ခရီးစဥ္အတြင္း ေဆြးေႏြးခဲ့တယ္။ အဲဒီခရီးစဥ္က မၾကာခင္ျဖစ္လာမယ္လို႔ ေမၽွာ္လင့္ပါတယ္။ အေရးႀကီး ဆုံးျဖတ္ခ်က္တခုကေတာ့ ခ်က္သမၼတ နိုင္ငံမွာ ျမန္မာသံ႐ုံးဖြင့္ဖို႔ပါ။ ဒါက ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ ဥေရာပနိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒ ရည္မွန္းခ်က္မွာ ခ်က္နိုင္ငံဟာ အေရးပါတဲ့ အခန္းက ပါတယ္ဆိုတာ ျပသတာ ျဖစ္ပါတယ္။ က်ေနာ္တို႔ဘက္ကလည္း ဒီျဖစ္ေပၚတိုးတက္မွုေတြမွာ ကူညီဖို႔အသင့္ပါ။ 

ဒီသံ႐ုံးဖြင့္နိုင္ေရး ႀကိဳးပမ္းေနတာ ႏွစ္အေတာ္ၾကာပါၿပီ။ အခု ဖြင့္နိုင္ေတာ့မယ္ဆိုေတာ့ ဒီမိုကရက္တစ္ျမန္မာဟာ ပရာ့ဂ္ၿမိဳ႕မွာ ခိုင္မာတဲ့ သံတမန္ဆက္ဆံမွု ရွိလာေတာ့မွာ ျဖစ္ပါတယ္။ 

ေမး ။ ဝန္ႀကီးအေနနဲ႔ ျမန္မာနိုင္ငံကို ၂၀၁၅ မွာရယ္၊ ၂၀၁၇ မွာရယ္ အခု ၂၀၁၉ ခုႏွစ္မွာရယ္ဆိုရင္ လာလည္တာ ၃ ခါရွိၿပီ။ ဘာေတြေျပာင္းလဲသြားတာေတြ႕ရလဲ။ 

ေၿဖ ။ က်ေနာ္ရဲ့ ပထမဆုံး ခရီးစဥ္က ၂၀၁၅ ခုႏွစ္ဇန္နဝါရီလ ျဖစ္တယ္။ အဲဒီတုန္းက အစိုးရအရာရွိေတြနဲ႔ ေတြ႕ခဲ့တယ္။ အဲဒီကာလက ျပည္သူေတြၾကားမွာ အေျပာင္းအလဲ ေမၽွာ္လင့္ခ်က္ေတြ ရွိေနတာ ေတြ႕ရတယ္။ တဘက္က က်ျပန္ေတာ့ အစိုးရက အရာရာကို ဗဟိုခ်ဳပ္ကိုင္ဖို႔၊ အရာရာကို ႀကိဳတင္စီစဥ္ဖို႔ စဥ္းစားေနတဲ့ပုံမ်ိဳး က်ေနာ္ထင္တယ္။ ေဈးကြက္ စီးပြားေရးရဲ့အမွားေတြကို က်ေနာ္တို႔ေရွာင္ရွားဖို႔ လိုတယ္။ 

အခုေတာ့ က်ေနာ့္အျမင္မွာ ဒီနိုင္ငံက ေျပာင္းလဲလာၿပီ။ အေျပာင္းအလဲေတြကို ဒီမွာေနၿပီး ၾကည့္ရင္ တေန႔ခ်င္း ဘယ္လိုေျပာင္းလဲသြားတယ္ဆိုတာကို ႐ုတ္တရက္ မျမင္သာေတာ့ ဒီကလူေတြထက္ က်ေနာ့္လို အျပင္က လူက ပိုျမင္သာတယ္။ က်ေနာ့္အတြက္ေတာ့ ႀကီးမားတဲ့အေျပာင္းအလဲတခုပဲ။ ၿမိဳ႕ႀကီးေတြမွာ အေဆာက္အအုံသစ္ေတြ၊ ထုတ္ကုန္ေတြ အမ်ားအျပားေတြ႕ရၿပီး လူေတြလည္း အေတာ္ေလးပိုၿပီး လြတ္လပ္လာတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံက ဒီမိုကေရစီစနစ္ကို ဘယ္လိုအေကာင္အထည္ေဖာ္မလဲဆိုတာ ျပင္ေနတယ္။ ဒါက စိန္ေခၚမွုေတြပဲ။ ဒါက ဘဝပဲ။ ဒါက တျခားနိုင္ငံေတြအတြက္ကိုလည္း စီးပြားေရျပဳျပင္ေျပာင္းလဲမွု ဘယ္လိုလုပ္မလဲဆိုတာကို စဥ္းစားဖို႔ သတင္းေကာင္းပဲျဖစ္တယ္လို႔ က်ေနာ္ထင္တယ္။ 

ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးက အေရးႀကီးတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံက အထင္ကရေနရာ အလွအပေတြနဲ႔ သမိုင္းဝင္ေနရာေတြေၾကာင့္လည္း ဒီနိုင္ငံကို ကမၻာလွည့္ခရီးသည္ေတြ ပိုလာၾကတာ ေတြ႕ရတယ္။ ဒါေၾကာင့္ ျမန္မာနိုင္ငံရဲ့ အနာဂတ္နဲ႔ ႂကြယ္ဝမွုကို ယုံၾကည္တယ္။ 

ေမး ။ ဥေရာပသမဂၢနဲ႔ အျခားနိုင္ငံေတြက တပ္မေတာ္ေခါင္းေဆာင္ေတြကို နိုင္ငံတကာရာဇဝတ္တရား႐ုံး တင္ဖို႔ ႀကိဳးစားေနတယ္။ ဥေရာပသမဂၢ အဖြဲ႕ဝင္နိုင္ငံအေနနဲ႔ ဘယ္လိုျမင္လဲ။ 

ေၿဖ ။ ဥေရာပသမဂၢအျမင္ေျပာရရင္ ျမန္မာနိုင္ငံရွိေနတဲ့ ပဋိပကၡအားလုံးကို ၿငိမ္းၿငိမ္းခ်မ္းခ်မ္း အေျဖရွာဖို႔ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရး ဆက္လက္လုပ္ေဆာင္ဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ အခက္အခဲေတြ ရွိေပမယ့္ ေတြ႕ဆုံေဆြးေႏြးေရးကဆင့္ ဒီကိစၥရပ္ေတြကို ေျဖရွင္းဖို႔ ေတြ႕ဆုံညႇိႏွိုင္းမွု ဆက္ထားဖို႔ လိုတယ္။ 

ျမန္မာနိုင္ငံအေျခအေနနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဥေရာပမွာ ေျပာဆိုေဝဖန္မွုေတြရွိေပမယ့္ ေတြ႕ဆုံ ေဆြးေႏြးေရးလုပ္ျခင္းအားျဖင့္၊ အေျဖရွာဖို႔ ႀကိဳးစားျခင္းအားျဖင့္ အလြယ္တကူ ေက်ာ္လႊားနိုင္မယ္ ထင္တယ္။ ဥပမာ ဖြဲ႕စည္းပုံအေျခခံဥပေဒဆိုင္ရာ ေဆြးေႏြးပြဲေတြလို အျပဳသေဘာေဆာင္တဲ့ ေဆာင္ရြက္ခ်က္ေတြ ရွိလာတာ ေတြ႕ရတယ္။ 

ရင္းႏွီးျမႇုပ္ႏွံမွု ဥပေဒေတြ၊ နိုင္ငံျခားဘဏ္ေတြကို လုပ္ငန္းေဆာင္ရြက္ခြင့္ျပဳတဲ့ ဥပေဒေတြ၊ အေသးစားအလတ္စားလုပ္ငန္းေတြအတြက္ အစီအစဥ္ ေတြ၊ အေျခခံအေဆာက္အအုံေတြ ရွိလာတယ္။ ဒါေတြက ေတာင္းဆိုေနတဲ့ ျပဳျပင္ေျပာင္းလဲေရးေတြပဲ ျဖစ္တယ္။ 

နိုင္ငံေရးမွာ ျဖစ္နိုင္ေျခရွိတဲ့ စိန္ေခၚမွုေတြအားလုံးကို ၿငိမ္းခ်မ္းစြာေဆြးေႏြး အေျဖရွာျခင္းကတဆင့္ ေျဖရွင္းဖို႔ အေရးႀကိးတယ္။ ျမန္မာျပည္သူေတြ ႂကြယ္ဝခ်မ္းသာဖို႔အတြက္ အေရးပါတဲ့ ညီညြတ္ေရးကို ဘယ္လိုဆက္လက္ထိန္းသိမ္းမယ္ဆိုတာ လူေတြကို ဖိတ္ေခၚေဆြးေႏြးဖို႔ အေရးႀကီးတယ္။ 

ေမး ။ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံရဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံနဲ႔ပတ္သက္တဲ့ နိုင္ငံျခားေရးမူဝါဒက အရင္အတိုင္းပဲလား။ ဘာေတြေျပာင္းလဲသြားလဲ။ 

ေၿဖ ။ က်ေနာ္တို႔ရဲ့မူဝါဒက မေျပာင္းလဲဘူး။ သံတမန္ဆက္ဆံေရးအားလုံး တိုးတက္ေနတာကိုပဲ က်ေနာ္တို႔က ျမင္လိုတယ္။ ျမန္မာနိုင္ငံဖြံ့ၿဖိဳးတိုးတက္ေရးကို အားေပးခ်င္တယ္။ လူ႔အဖြဲ႕အစည္း တိုင္းရဲ့ စိန္ေခၚမွုအားလုံးကို ေက်ာ္လႊားၿပီး ၿငိမ္းခ်မ္း ခိုင္မာၿပီး ဒီမိုကေရစီနည္းက် ညီညြတ္တဲ့ ျမန္မာနိုင္ငံကို ျမင္လိုတယ္။ 

ေမး ။ ဘာမ်ားျဖည့္စြက္ေျပာလိုပါေသးလဲ။ 

ေျဖ။ ခ်က္သမၼတနိုင္ငံကို ျမန္မာျပည္သူေတြ လာလည္ဖို႔ အခြင့္အေရးပိုရလာဖို႔ ေမၽွာ္လင့္တယ္။ က်ေနာ္တို႔နိုင္ငံေတြရဲ့ ေခါင္းေဆာင္ေတြ နီးစပ္ၾက႐ုံသာမက ခ်က္နိုင္ငံမွာလည္း ဒီကလူေတြလိုပဲ ဆိုတာကို ေလ့လာနိုင္မယ္လို႔ ေမၽွာ္လင့္တယ္။ က်ေနာ္တို႔က တျခားလူေတြနဲ႔ ေပါင္းသင္းဆက္ဆံ ရတာကို ႏွစ္ၿခိဳက္ၾကတယ္။ က်ေနာ္တို႔က ပြင့္လင္းၾကတယ္။ အခ်ိန္ေတြ အတူတကြ ကုန္ဆုံးရင္း၊ ဘ၀ တာဝန္ေတြ ထမ္းေဆာင္ရင္း၊ လက္ဖက္ရည္ ေကာ္ဖီေသာက္ရင္း နိုင္ငံေရးသမားေတြ အေၾကာင္း နိုင္ငံေရးအေၾကာင္း ေျပာဆို ေဝဖန္ရတာ က်ေနာ္တို႔ ႏွစ္သက္တယ္။ 

ဧရာဝတီ